Hassa (Hatay) – Lav tünelleri, Amanos etekleri ve sakin köy ritmi

Hassa, Hatay'ın kuzeydoğusunda yer alır. İlçe boyunca uzanan ana yol Akbez, Aktepe ve Hassa merkezi birbirine bağlayan temel ulaşım eksenidir.

Hassa Google Maps

Hassa lav oluşumları

İlçe geniş bir alana yayıldığı için kırsal mahalleleri ve lav oluşumlarını keşfetmek isteyenler için araç kullanmak büyük kolaylık sağlar.

Hassa çevresi binlerce yıldır yerleşim ve geçiş bölgesi olarak kullanılmıştır. Akad, Babil, Asur, Hitit, Pers, Roma, Emevi, Abbasi, Selçuklu, Eyyubi, Memlük ve Osmanlı dönemleri bölgenin uzun tarihinin parçalarıdır.

1516 Mercidabık Savaşı'nın ardından bölge Osmanlı hakimiyetine girdi.

Bugünkü Hassa'nın oluşumu 1864-1865 yıllarında Fırka-i Islahiye dönemine uzanır. İbrahim Derviş Paşa komutasındaki birliklerin bölgeye gelmesinden sonra yerleşim teşkil edilmiş ve çevredeki yerleşimlerden aileler buraya getirilmiştir.

I. Dünya Savaşı sonrasında bölge Fransız işgaline uğradı. Yerel mücadele sonucunda Fransız birlikleri 5 Ocak 1922 tarihinde bölgeden çekildi.

Hassa, Hatay'ın Türkiye'ye katılmasına kadar Gaziantep'in İslahiye ilçesine bağlı bir bucak durumundaydı. 1939 yılında Hatay'ın Türkiye'ye katılmasıyla ilçe statüsüne kavuştu.

Hassa'nın en ilginç doğal özelliklerinden biri geniş bazalt ve lav alanlarıdır. Eski volkanik faaliyetler sonucunda oluşan koyu renkli yüzeyler bazı bölgelerde kilometreler boyunca görülebilir.

Haydarlar ve çevresinde lav akıntılarının altında oluşmuş doğal boşluklar ve lav tüpü mağaraları bulunur. Bu oluşumlar klasik kireçtaşı mağaralarından farklıdır.

• Bazalt yüzeyler: Fotoğraf ve jeoloji meraklıları için dikkat çekici.
• Lav tüpleri: Doğal ve düzensiz alanlardır.
• Keskin taşlar: Sağlam ayakkabı gerektirir.
• Güvenlik: Bilinmeyen boşluklara ve mağaralara rehbersiz girilmemelidir.

1 günlük Hassa rotası

1. Sabah Hassa merkezde kahvaltı veya çay.
2. Merkez ve Derviş Paşa çevresinde kısa tur.
3. Lav ve bazalt alanlarına araçla geçiş.
4. Öğle yemeği için Aktepe veya Akbez.
5. Öğleden sonra Ardıçlı veya kırsal mahallelerden biri.
6. Akşamüstü Amanos Dağları manzarası.

2 günlük rota

İlk günü merkez, lav alanları ve Aktepe'ye ayır. İkinci gün Akbez, Ardıçlı, Haydarlar ve çevredeki kırsal mahalleleri daha yavaş bir tempoda keşfet.

• Hassa Öğretmenevi ve Akşam Sanat Okulu: Derviş Paşa Mahallesi, Dervişpaşa Bulvarı No:199/1 adresinde bulunan konaklama tesisi. Kurumda 42 otel odası, yemekhane ve çok amaçlı salon bulunmaktadır.

Hassa'da konaklama seçenekleri büyük turizm merkezlerine göre daha sınırlıdır. Bu nedenle özellikle uzun yolculuklarda oda durumunu önceden teyit etmek faydalıdır.

• Lezzet Lokantası: Aktepe'de Gaziantep-Antakya yolu üzerinde yerel yemek seçeneği.
• Aktepe Lezzet Kebap: Aktepe'de kebap ve et yemekleri için seçenek.
• Bizim Lokanta: Aktepe Atatürk Caddesi üzerinde yerel lokanta.
• Ateşler Lokantası: Aktepe merkezde günlük yemek ve yöresel mutfak seçeneği.
• Arı Restorant: Akbez'de Gaziantep-Antakya yolu üzerinde restoran.
• Yılmaz Kebap Salonu: Akbez Adnan Menderes Bulvarı üzerinde kebap salonu.

Denenecek tatlar: tepsi kebabı, biberli ekmek, zahter salatası, humus, kebap çeşitleri ve Hatay'ın yerel mezeleri.

• BİM Erdal Aşık: Yeni Mahalle, Dervişpaşa Bulvarı üzerinde.
• BİM Yeni Hassa: Derviş Paşa Mahallesi, Çay Boyu Caddesi üzerinde.
• BİM Kilis Yolu: Akbez Mahallesi, Adnan Menderes Bulvarı üzerinde.
• BİM Yeni Akbez: Akbez Mahallesi, Recep Tayyip Erdoğan Bulvarı üzerinde.
• BİM Kıraç: Aktepe Mahallesi, Atatürk 1 Caddesi üzerinde.
• BİM Yeni Aktepe: Aktepe Mahallesi, Atatürk 1 Caddesi üzerinde.
• BİM Okan Kocacık: Ardıçlı Mahallesi, Sultan Abdülhamithan Caddesi üzerinde.

Küçük mahallelerde ayrıca bakkal, fırın, manav ve diğer yerel günlük alışveriş noktaları bulunur.

• Aktepe İlkokulu: Aktepe Mahallesi, Özal Caddesi üzerinde ilkokul.
• Aktepe Ortaokulu: Aktepe Mahallesi'nde ortaokul.
• Akbez İlkokulu: Akbez Mahallesi, Gazel Sokak'ta ilkokul.
• Akbez Ortaokulu: Akbez Mahallesi, Hüseyin Kömürcü Sokak'ta ortaokul.
• Akbez Fatih Sultan Mehmet İlkokulu: Akbez Mahallesi'nde ilkokul.
• Akbez Fatih Sultan Mehmet Ortaokulu: Akbez Mahallesi'nde ortaokul.
• Akbez İnönü Ortaokulu: Yolçatı Mahallesi, Şehit Halil Kara Caddesi üzerinde ortaokul.
• Hassa Halk Eğitimi Merkezi: Girne Mahallesi'nde yetişkin eğitimi ve kurslar.

• Hassa Devlet Hastanesi: İlçenin temel devlet hastanesi; acil servis, poliklinikler, laboratuvar, görüntüleme ve çeşitli tıbbi birimler hizmet vermektedir.
• Aile Sağlığı Merkezleri: İlçenin farklı yerleşimlerinde temel sağlık hizmetleri bulunur.
• Eczaneler: Hassa, Akbez ve Aktepe gibi büyük yerleşimlerde mevcuttur.
• Acil çağrı: Türkiye genelinde ambulans, polis, itfaiye ve diğer acil hizmetler için 112.

• Özel araç: 39 mahalleye yayılan ilçe için en rahat seçenektir.
• Minibüs: Hassa, Akbez, Aktepe ve çevredeki yerleşimler arasında kullanılır.
• Şehirler arası yol: Gaziantep-Hatay yönündeki ana ulaşım hattı ilçe için önemlidir.
• Yürüyüş: Merkez içinde mümkündür; kırsal hedefler birbirinden uzaktır.

• Amanos Dağları: İlçenin batısındaki güçlü doğal sınır ve manzara alanı.
• Lav ve bazalt alanları: Hassa'nın en sıra dışı doğal peyzajlarından biri.
• Lav tüpleri: Jeoloji meraklıları için özel doğal oluşumlar.
• Kırsal mahalle yolları: Fotoğraf, kısa yürüyüş ve roadtrip için uygun.

Doğal oluşumlara zarar verilmemeli, mağara ve boşluklara hazırlıksız girilmemeli ve tarım alanlarına izinsiz geçilmemelidir.

• İlkbahar: Doğa ve yürüyüş için en rahat dönemlerden biri.
• Yaz: Sıcak; sabah ve akşam saatleri daha uygundur.
• Sonbahar: Fotoğraf ve kırsal rotalar için iyi ışık.
• Kış: Serin ve değişken; dağlık kesimlerde koşullar farklılaşabilir.

Hassa merkez, Akbez ve Aktepe'nin ana yolları kırsal doğa alanlarından daha kolay erişilebilir durumdadır.

• Lav alanları: Düzensiz ve keskin bazalt yüzeyleri nedeniyle hareket kısıtlılığı bulunan ziyaretçiler için zor olabilir.
• Araç: Manzara ve mahalle gezilerinde önemli avantaj sağlar.
• Konaklama: Oda, giriş, duş ve diğer erişilebilirlik özellikleri rezervasyon öncesinde teyit edilmelidir.
• Mola: Akbez, Aktepe ve Hassa merkez daha rahat dinlenme noktaları sunar.

Merkez yerleşimlerde kedi ve köpeklerle, kırsal mahallelerde ise sürüler ve çoban köpekleriyle karşılaşılabilir.

• Tanımadığın köpeklere yaklaşma.
• Sürülerin yanında çoban köpeklerinden mesafe bırak.
• Gece kırsal yollarda dikkatli araç kullan.
• Yaralı hayvanları belediye veya ilgili veteriner birimlerine bildir.

• Lav ve bazalt yüzeyleri: Doku ve yakın plan fotoğraf için.
• Amanos etekleri: Dağ ve ova kontrastı.
• Haydarlar çevresi: Lav oluşumları ve kırsal peyzaj.
• Aktepe: Akşam ışığı ve geniş manzaralar.
• Ardıçlı: Kırsal sokaklar ve tarım çevresi.
• Akbez: Günlük yaşam ve sokak fotoğrafı.
• Kırsal yollar: Gün batımında dağ silueti ve uzun gölgeler.

Malzemeler

• Ekmek veya pide hamuru
• Biber salçası
• Çökelek veya lor
• Susam
• Zahter
• Zeytinyağı
• Soğan
• Pul biber

Hazırlanışı

1. Soğanı ince doğra.
2. Salça, peynir, susam, zahter, baharat ve zeytinyağıyla karıştır.
3. Hamuru küçük yuvarlak parçalar halinde aç.
4. Hazırlanan karışımı üzerine yay.
5. Yüksek sıcaklıktaki fırında kenarları kızarana kadar pişir.

Sıcak veya ılık servis edilebilir ve yolculuk sırasında da pratik bir atıştırmalıktır.

Not: Aşağıdaki hikâye TurkeyRegional için hazırlanmış şiirsel bir seyahat efsanesidir; tarihî kaynak değildir.

Kara taşın hatırası

Rivayet ederiz ki Hassa'nın koyu lav taşları yalnızca eski ateşin izini değil, üzerinden geçen yolcuların düşüncelerini de saklarmış.

Bir yolcu taşı eline almaya kalkarsa taş ağırlaşır, olduğu yerde bırakıp manzaraya bakarsa içindeki yük hafiflermiş.

Bu yüzden Hassa'da en güzel hatıra eve götürdüğün taş değil, orada bıraktığın aceledir.

• 15 Kasım: Hassa merkez yerleşimlerinden biri.
• Akbez: İlçenin en büyük ve hareketli yerleşimlerinden biri.
• Akkülek: Kırsal karakterli sakin mahalle.
• Aktepe: Büyük yerleşim, ticaret ve günlük yaşam merkezi.
• Ardıçlı: Kırsal çevre ve doğal peyzajıyla öne çıkar.
• Arpalıuşağı: Tarım ve kırsal yaşam ağırlıklı mahalle.
• Aşağıkarafakılı: Köy karakterini koruyan yerleşim.
• Bademli: Tarım ve bahçe alanlarının bulunduğu kırsal mahalle.
• Bintaş: Açık araziyle çevrili kırsal yerleşim.
• Buhara: Hassa merkez çevresindeki mahallelerden biri.
• Çay: Günlük yaşamın yoğun olduğu yerleşim.
• Çınarbaşı: Kırsal karakterli mahalle.
• Dedemli: Sakin köy dokusuna sahip yerleşim.
• Demrek: Tarım ve doğal çevreyle bütünleşen mahalle.
• Derviş Paşa: Hassa merkezde kamu hizmetleri ve günlük yaşamın önemli olduğu mahalle.
• Eğribucak: Açık kırsal alanlarla çevrili yerleşim.
• Gazeluşağı: Köy karakterini koruyan mahalle.
• Girne: İlçe merkezindeki yerleşimlerden biri.
• Gülkent: Konut ağırlıklı mahalle.
• Gülpınar: Küçük kırsal yerleşim.
• Güvenç: Tarım ve kırsal yaşamın öne çıktığı mahalle.
• Hacılar: Geleneksel köy dokusunu taşıyan yerleşim.
• Haydarlar: Lav tüpleri ve jeolojik oluşumların bulunduğu çevreyle dikkat çeker.
• Katranlık: Amanos çevresinin kırsal karakterini taşıyan mahalle.
• Koruhüyük: Tarih çağrışımlı adı ve kırsal yapısıyla dikkat çeker.
• Küreci: İlçenin büyük kırsal yerleşimlerinden biri.
• Mazmanlı: Kırsal yaşam ve tarımın belirgin olduğu mahalle.
• Sapanözü: Tarım alanlarıyla çevrili yerleşim.
• Söğüt: Sakin kırsal mahalle.
• Sugediği: Köy karakterli yerleşim.
• Tepebaşı: Yüksek konumu ve manzaralarıyla dikkat çeker.
• Tiyek: Hassa'nın tarihî yerleşimlerinden biri.
• Yenimahalle: Hassa merkezde önemli yerleşim alanı.
• Yeniyapan: Kırsal karakterli sakin mahalle.
• Yoluklar: Tarım ve köy yaşamının görüldüğü yerleşim.
• Yukarıbucak: Daha yüksek kesimlerde bulunan kırsal mahalle.
• Yukarıkarafakılı: Yüksek kırsal alanda bulunan yerleşim.
• Yuvalı: Köy karakterini koruyan mahalle.
• Zeytinoba: Tarım ve kırsal yaşamın öne çıktığı mahalle.

Hassa nerede?

Hassa, Hatay'ın kuzeydoğusunda Amanos Dağları'nın doğu eteklerinde yer alan bir ilçedir.

Hassa'nın nüfusu kaç?

Hassa'nın 2025 yılı nüfusu 57.457 kişidir.

Hassa'da kaç mahalle var?

Hassa toplam 39 mahalleden oluşmaktadır.

Hassa'da ne görülür?

Lav ve bazalt alanları, doğal lav tüpleri, Amanos Dağları manzaraları ve kırsal mahalleler ilçenin öne çıkan gezi noktalarıdır.

Hassa lav tüplerine girmek güvenli mi?

Lav tüpleri doğal ve düzensiz oluşumlardır. Bilinmeyen boşluklara hazırlıksız veya rehbersiz girilmemeli, sağlam ayakkabı kullanılmalıdır.

Hassa için kaç gün gerekir?

Merkez ve lav alanları için bir gün yeterli olabilir. Akbez, Aktepe ve kırsal mahalleleri de görmek için iki gün daha uygundur.

Hassa'da konaklama var mı?

Hassa Öğretmenevi ve Akşam Sanat Okulu ilçede somut konaklama seçeneklerinden biridir ve 42 otel odasına sahiptir.

Hassa'da acil durumda hangi numara aranır?

Türkiye genelindeki merkezi acil çağrı numarası 112'dir.

Kırıkhan Hatay