Gerze – Karadeniz’de sakin bir liman kenti

Şarkı: Gerze – Deniz Işığının Kalbi

Bu modern şarkı seni Gerze’nin kıyılarına götürüyor – limana, sahil yoluna, fener ışığına ve Karadeniz’in sakin dalgalarına. Yolculuğundan önce Gerze’nin havasını hissetmek veya anılarını tazelemek için mükemmel bir başlangıç.

Video: Gerze – Sahil, Liman & Karadeniz Esintisi

Bu video, Gerze’nin sahil şeridini, limanını ve tipik Karadeniz atmosferini gösteriyor. Sahil boyunca uzanan yürüyüş yolu, deniz manzarası ve sakin şehir havası, ziyaretini planlarken sana canlı bir ön izleme sunuyor.

Gerze İlçesi Hakkında

Gerze, Sinop ilinin orta Karadeniz kıyısında yer alan, denizin gündelik hayatın bir parçası olduğu sakin bir liman ilçesidir. Ormanlı tepeler, korunaklı koylar ve yarımadayı andıran çıkıntılar arasında, küçük şehir kıyı şeridine adeta yaslanır. Sinop’tan doğuya doğru sahil yolunu takip ettiğinde, yaklaşık 40–50 kilometre sonra Gerze’ye ulaşır ve burada ritmin bilinçli olarak yavaşladığını hissedersin.

Bölgenin geçmişi oldukça eskilere uzanır: Antik dönemde bu çevre, Sinop’un etki alanındaki kıyı yerleşimlerinden Carusa adıyla anılır. Yüzyıllar boyunca imparatorluklar, sınırlar ve diller değişmiş, fakat korunaklı bir koy üzerinde yer alma avantajı hep Gerze’nin en büyük zenginliği olmuştur. Bugün bu tarih katmanlarını özellikle geleneksel ahşap evlerde, Yakup Ağa Konağı gibi yapılarda ve liman çevresindeki dar sokaklarda hissedersin.

Yakın tarihte ise 1956’daki büyük yangın önemli bir dönüm noktasıdır. Şehrin büyük bir kısmı bu felakette yanmış, ardından devletin desteğiyle tipik Karadeniz mimarisi ruhuna uygun şekilde yeniden inşa edilmiştir. Bugün Gerze yangın evleri olarak bilinen, renkli cepheli ahşap yapılar, hem o dönemin zorluğunu hem de insanların yeniden ayağa kalkma gücünü simgeler. Aynı zamanda Gerze’nin en sevilen fotoğraf duraklarından birini oluştururlar.

İlçenin hikâyesini ilginç kılan ayrıntılardan biri de “Beyaz Balina Aydın”’dır. 1990’lı yıllarda Gerze açıklarında görülen beyaz balina, kısa sürede ülkenin gündemine oturmuş, hatta dünyadan bile dikkat çekmiştir. Bugün onun anısına düzenlenen park ve heykel, hem Karadeniz’in sürprizlerini hem de Gerze’nin denizle kurduğu özel bağı simgeler. Beyaz Balina Aydın Parkı, ailelerin, yürüyüş yapanların ve fotoğrafçıların buluştuğu, manzarası güçlü bir sahil noktasına dönüşmüştür.

Yakın çevrede keşfedilecek pek çok yer bulunur: Yarımadanın ucundaki Gerze Feneri, açık Karadeniz’e bakan konumuyla dalga ve ufuk izlemek için ideal bir noktadır. İskele Camii limana yakın, sakin ve tarihi bir atmosfer sunar. Merkezdeki Gerze yangın evleri, Yakup Ağa Konağı ve farklı mahallelerde uzanan sahil hattı, ilçenin günlük yaşamını yansıtır. Daha iç kesimlerdeki Çeçe Sultan Türbesi, Saklıköy Kanyonu ve şelaleleri ile Acısu gibi noktalar ise doğa ve inanç yolculuklarını birleştiren duraklardır.

Ekonomi, balıkçılık, küçük ölçekli ticaret, çevre köylerdeki tarım ve giderek güçlenen bir kıyı turizmiyle şekillenir. Özellikle taze balık, hamsi yemekleri, Karadeniz usulü mezeler ve yerel fırınlardan çıkan Gerze pidesi sofralarda başrolde yer alır. Yabani otlarla yapılan labadalı yemekler, Sinop mutfağının klasiği Nokul ve köylerden gelen süt ürünleri, ilçenin lezzet haritasına karakter katar.

Son yılların önemli dönüm noktalarından biri de bölgeye yapılmak istenen termik santralle ilgili süreçtir. Çevresel kaygılar ve halkın itirazı, projenin iptal edilmesine yol açmış, böylece Gerze geleceğini temiz kıyılar ve daha sürdürülebilir bir yaşam fikri üzerine kurmaya karar vermiştir. Bugün şehir, Cittaslow (Sakin Şehir) unvanıyla, hızlı ve gürültülü turizm yerine kalite, doğallık ve yaşam kalitesini öne çıkarır.

Atmosfer olarak Gerze, deniz manzarası, sakin yürüyüşler ve sıcak insan ilişkileri arayanlar için biçilmiş kaftandır. Sabahları balıkçı tekneleri sessizce açılırken, sahilde ilk adımlarını atanlar günü karşılar. Gündüzleri sahil boyunca çay içip kitap okuyanları, parklarda oynayan çocukları görürsün; akşam ise sahil yolunda ışıklar denize yansır, lokantalardan balık kokusu, çay bahçelerinden sohbet sesleri yükselir.

Gerze’nin ruhunu özetleyen yerel bir söz, durumu çok net anlatır: “Gerze’de deniz konuşur, insan dinler.” Denizin söylediğini duymaya hazır olanlar için, burada zaman gerçekten yavaşlar ve hayatın basit güzellikleri tekrar görünür hâle gelir.

Kültür & Gelenekler

Gerze kültürü, tipik Karadeniz özelliklerini taşır; ama kendine özgü ayrıntılara da sahiptir. Merkezde liman, balıkçılık ve çay bahçeleri etrafında şekillenen bir sosyal hayat bulunur. Tezgâhlarda ağ tamir eden balıkçılar, iskeledeki kahvede çayını yudumlayanlar, sahilde yürüyen aileler… Hepsi bu küçük ilçenin gündelik ritminin parçasıdır.

Düğünler, bayramlar ve yerel kutlamalarda kemençe, tulum ve Karadeniz ezgileri eşliğinde horonlar oynanır. Köylerde hâlâ geleneksel el işleri, ev yapımı ürünler ve kuşaktan kuşağa aktarılan tarifler yaşatılır. Yangın sonrası yeniden inşa edilen renkli evler, hem geçmişin acısını hem de bugün sahip olunan yaşama sevincini yansıtır.

Aktiviteler & Deneyimler

• Gün batımında sahil yolunda yürüyüş ve liman manzarası.
• Gerze Feneri’ne çıkıp açık Karadeniz ufkunu izlemek.
• Merkezdeki Gerze yangın evlerini ve dar sokakları fotoğraflamak.
• Beyaz Balina Aydın Parkı’nda deniz manzarası eşliğinde dinlenmek.
• Saklıköy Kanyonu ve şelalelerine kısa doğa gezileri yapmak.
• Acısu çevresinde piknik ve serin bir mola.
• Gerze ve Belören sahillerinde deniz kenarında vakit geçirmek.

Pratik Seyahat Tüyoları

• Ulaşım: Gerze’ye Sinop’tan sahil yolu üzerinden araçla yaklaşık bir saat içinde ulaşılabilir. Ayrıca Sinop, Samsun ve çevre illerden otobüs ve dolmuş seferleri bulunur.
• En yakın havalimanı: Sinop Havalimanı; buradan araç kiralayarak, taksiyle veya otobüsle Gerze’ye geçebilirsin.
• Konaklama: Küçük oteller, pansiyonlar ve apartlar; birçoğu deniz manzaralı ve aile işletmesi şeklindedir.
• Şehir içi ulaşım: Merkezde çoğu yere yürüyerek rahatça ulaşılır. Çevre köylere ve doğa noktalarına gitmek için dolmuş veya araç kiralama uygun seçeneklerdir.
• Dil: Türkçe konuşulur; birkaç basit kelime ve sıcak bir selam, kapıları hızla açar.
• Restoran uyarısı: Türkiye’de mekânların önünden nazikçe “buyurun” diye çağırılması normaldir. Ancak biri seni aşırı ısrarcı bir tavırla içeri çekmeye çalışıyorsa, bu genelde turistik tuzak işareti sayılabilir. Gerze’de bu durum nadirdir; yine de kibarca “Teşekkürler, sonra bakarız” diyerek yoluna devam edebilirsin.

Sürdürülebilirlik & Yerel Katkı

Gerze, Cittaslow felsefesi gereği hızlı ve yoğun turizm yerine, yaşam kalitesi ve doğallığı öne çıkaran bir çizgi izler. Buraya gelen ziyaretçiler, yerel balık lokantalarında yemek yiyerek, bölgedeki pazarlardan ürün alarak ve küçük işletmeleri destekleyerek doğrudan katkı sağlayabilir. Sahil temizliğine dikkat etmek, çöpleri geri götürmek ve doğa alanlarında saygılı davranmak, hem bölge halkına hem de ekosisteme büyük fayda sağlar.

Gerze İlçesi Kimler İçin Uygun?

• Daha sakin ve küçük ölçekli Karadeniz kasabası arayanlar.
• Deniz manzarası, sahil yürüyüşleri ve balık lokantalarını seven çiftler.
• Ailece sahilde, parkta ve doğa alanlarında huzurlu gün geçirmek isteyenler.
• Fotoğraf meraklıları, özellikle fener, yangın evleri ve sahil dokusunu çekmek isteyenler.
• Şelale, dere ve orman yürüyüşlerini keşfetmek isteyen doğa tutkunları.

Gastronomi & Yerel Lezzetler

Gerze mutfağı, Karadeniz’in deniz ürünleri zenginliğini ve köylerin ürettiği doğal ürünleri bir araya getirir. Liman çevresindeki lokantalarda taze balık, hamsi yemekleri ve Karadeniz usulü mezeler bulabilirsin. Özellikle Gerze pidesi, odun fırınında pişen, yumuşak ama dolgun hamuru ve malzemeleriyle öne çıkar.

Yabani otlarla hazırlanan labadalı yemekler, börekler, ev yapımı turşular ve salçalar da sofralarda sıkça yer alır. Sinop mutfağının sevilen tatlılarından Nokul, Gerze’de de fırın ve pastanelerde karşına çıkabilir – kimi zaman cevizli, kimi zaman üzümlü veya kıymalı. Köy pazarlarında bal, peynir, yoğurt, reçel ve kurutulmuş ürünler bulmak mümkündür.

Doğa & Outdoor

Gerze, denizle orman arasındaki geçiş bölgesinde yer alır. Kıyıda sahiller, küçük koylar ve kayalık alanlar; içerde ise ormanlı tepeler, dereler ve şelaleler bulunur. Saklıköy Kanyonu ve şelaleleri, serin ve yeşil atmosferiyle günübirlik doğa kaçamakları için idealdir. Acısu civarında ise su kaynağı etrafında piknik yapabilir, kısa yürüyüşler planlayabilirsin. Gerze Beach ve Belören Beach gibi sahiller, deniz kenarında dinlenmek için keyifli duraklardır.

Festivaller & Etkinlikler

Gerze’de yıl boyunca çeşitli yerel etkinlikler, milli bayram kutlamaları ve kültürel programlar düzenlenir. İlkbahar ve yaz aylarında sahil alanlarında veya parklarda konser, şenlik ve panayırlar görebilirsin. Köylerde yapılan geleneksel şölenlerde ise müzik, horon, ortak sofralar ve yöresel ürünler öne çıkar. Tarihler yıldan yıla değişebilse de, özellikle yaz döneminde ilçede mutlaka bir etkinliğe denk gelme ihtimalin yüksektir.

Tarih & Kronoloji

• Antik dönem: Bölge, Sinop etkisindeki kıyı yerleşimlerinden Carusa adıyla anılır.
• Osmanlı dönemi: Küçük bir liman ve balıkçı yerleşimi olarak gelişimini sürdürür.
• 1956: Büyük yangın, şehir dokusunun önemli bir kısmını yok eder; ardından geleneksel tarzda ahşap evlerle yeniden inşa süreci başlar.
• 1990’lar: Beyaz Balina Aydın’ın Gerze açıklarında görülmesi, ilçeyi ülke gündemine taşır.
• 2000’ler: Planlanan termik santral projesine yönelik çevre mücadelesi, Gerze’nin kimliğinde önemli bir iz bırakır.
• Günümüz: Cittaslow unvanı ve yavaş şehir prensibiyle, daha sakin ve sürdürülebilir bir gelecek hedeflenir.

Gizli Hazineler

Gerze’nin bilinen sahil ve merkez noktalarının dışında, pek çok “gizli köşe” keşfedilmeyi bekler. Bazıları sadece yerel halkın önerileriyle bulunabilen küçük koylar, bazıları ise köylerin arkasında kalan patikalardır.

• Saklıköy Kanyonu & şelaleleri: Suyu, serinliği ve yeşiliyle, kalabalıktan uzak doğa noktası.
• Acısu çevresindeki piknik alanları: Yerel halkın sık sık dinlenmek ve su doldurmak için geldiği durak.
• Belören ve çevresindeki küçük koylar: Dalga sesi ve sessizlik arayanlar için ideal.
• Çeçe, Sorkun, Hacıselli gibi köyler: Sokaklarında gezerken ot kokusu, toprak yollar ve geleneksel bahçelerle karşılaşırsın.

Efsaneler

Gerze’nin en tanınmış hikâyelerinden biri, kuşkusuz Beyaz Balina Aydın’ın öyküsüdür. Yıllar önce ilçenin açıklarında görülen bu beyaz balina, televizyonlara ve gazetelere konu olmuş, kısa sürede bir efsaneye dönüşmüştür. Kimi anlatılara göre balina, insanlardan korkmadığı için Gerze kıyılarına kadar yaklaşmıştır; kimine göreyse, Karadeniz’in koruyucu ruhlarından birinin sembolüdür.

Yangın sonrası yeniden inşa edilen yangın evleri hakkında da pek çok aile öykü anlatır. Kiminin dedesi, alevlerden son anda kurtulmuş; kiminin ninesi, evden çıkarabildiği tek eşyanın bir sandık olduğunu söyler. Bu anlatılar, Gerze’nin kolektif hafızasında dayanışma, sabır ve hayata yeniden tutunma temalarını güçlendirir.

Söylenceler

Çeçe köyündeki Çeçe Sultan Türbesi etrafında dönen söylenceler özellikle dikkat çekicidir. Kimine göre Çeçe Sultan, bölgeyi manevi olarak koruyan bir velidir; kimine göre zorlu zamanlarda köylülere yardım eden bilge bir kadındır. Türbenin yanındaki ağaçta dilek dilemek için bağlanan bezler, bu inanışın günümüzde de sürdüğünü gösterir.

Köylerde ayrıca fırtınalı gecelerde denizde görülen ışıklar, kaybolan tekneler ve yıllar sonra aynı yerde bulunan küçük eşyalarla ilgili hikâyeler anlatılır. Bu söylenceler, Karadeniz’in hem sert hem de büyülü yüzünü yansıtır.

İklim & En İyi Seyahat Zamanı

Gerze, ılıman Karadeniz iklimine sahiptir. Kışlar genelde yağışlı ve yumuşaktır; kar yağışı olsa bile uzun sürmez. Yaz aylarında sıcaklıklar çoğunlukla 25–30 °C civarındadır ve denizden gelen esinti, havayı ferah tutar. Bu nedenle Haziran– Eylül arası deniz ve sahil odaklı tatiller için en uygun dönemdir.

İlkbahar ve sonbahar ise yürüyüş, fotoğraf ve lezzet odaklı geziler için idealdir. Doğa bu zamanlarda yeşilin ve sarının çeşitli tonlarına bürünür; kalabalıklar daha az, fiyatlar ise genellikle daha makuldür. Kışın sakinlik arayanlar için Gerze, dalga sesini dinleyip sıcak çayla ısınabileceğin huzurlu bir kaçış adresi olabilir.

Yürüyüş Rotaları & Doğa Patikaları

• Saklıköy Kanyonu: Dere yatağı boyunca yürüyüş, küçük şelaleler ve orman içi patikalarla dolu keyifli bir rota.
• Acısu çevresi: Kaynak suyu etrafında kısa yürüyüşler ve piknik için uygun alanlar.
• Sahil yürüyüş yolu: Limandan fener istikametine doğru uzanan, Karadeniz manzaralı rahat parkurlar.
• Köy rotaları: Sorkun, Hacıselli, Yaykıl gibi köyler arasında planlanabilecek, tarlalar ve ormanlar arasından geçen doğal patikalar.

Erişilebilirlik / Konfor

Gerze ilçe merkezi, özellikle sahil hattında büyük ölçüde düz bir yapıya sahiptir. Liman, sahil yolu ve birçok kafe-restoran, tekerlekli sandalye veya çocuk arabasıyla ulaşılabilecek alanlardadır. Buna karşın, eski sokaklarda zaman zaman yüksek kaldırımlar, dar merdivenler ve düzensiz taş döşemelerle karşılaşabilirsin.

Engelli Seyahatçiler İçin Bilgiler

Engelli ziyaretçiler için en pratik yaklaşım, seyahat öncesinde konaklama yerleriyle doğrudan iletişime geçip oda, banyo ve girişlerin durumunu sormaktır. Sahil boyunca bazı modern kısımlar daha geniş ve düz yürüyüş alanları sunarken, toplu taşıma her zaman tam erişilebilir olmayabilir. Bu nedenle taksi veya özel transfer, konfor açısından avantajlı olabilir. İlçede temel sağlık hizmetlerine ve eczanelere ulaşmak mümkündür; daha kapsamlı hizmetler için Sinop şehir merkezi devreye girer.

Fotoğraf Noktaları

• Gerze Feneri: Gün batımı manzarası ve dalga fotoğrafları için en popüler noktalardan biri.
• Beyaz Balina Aydın Parkı: Heykel, sahil ve deniz manzarasının birleştiği keyifli bir kare sunar.
• Gerze yangın evleri: Renkli cepheleriyle şehir merkezinde çok sayıda kompozisyon imkânı verir.
• Gerze ve Belören sahilleri: Ufka uzanan deniz ve kumsal fotoğrafları için idealdir.

Sağlık & Acil Durum

Gerze’de temel sağlık hizmetleri ve eczaneler bulunur. Daha ileri tetkik ve tedavi için Sinop’taki hastanelere yönlendirme yapılabilir. Türkiye genelinde 112 acil çağrı numarası, sağlık, itfaiye ve polis için ortak hattır. Özellikle doğa yürüyüşlerine çıkarken yanına küçük bir ilk yardım çantası, kişisel ilaçların ve yeterli su almak her zaman iyi bir fikirdir.

Alışveriş & Pazarlar

Gerze’de büyük alışveriş merkezleri yerine, günlük ihtiyaçları karşılayabileceğin marketler, bakkallar ve küçük dükkânlar vardır. Haftalık pazarlar ve manavlar, bölgedeki köylerden gelen taze sebze-mevyeyi, peynir, zeytin, bal ve diğer ürünleri sunar. Hediyelik eşya olarak, küçük el işleri, ahşap objeler ve Karadeniz temalı süsler tercih edilebilir.

İlginç & Özel Ayrıntılar

• Beyaz Balina Aydın: Bir balinanın bir ilçenin sembollerinden birine dönüşmesi, Gerze’yi Türkiye’de benzersiz kılar.
• Cittaslow unvanı: İlçe, “sakin şehir” yaklaşımıyla yaşam kalitesini ticari kaygıların önüne koymayı hedefler.
• Yangın evleri: Büyük bir felaketin ardından doğan renkli sokaklar, bugün Gerze’nin kartpostallık yüzü haline gelmiştir.

Gerze’de Gezilecek Yerler

• Gerze Feneri: Açık Karadeniz’e bakan konumuyla, manzara ve fotoğraf için ideal bir nokta.
• Gerze yangın evleri: 1956 yangınından sonra inşa edilen, renkli cepheli ahşap evlerin bulunduğu bölge.
• Yakup Ağa Konağı: 20. yüzyıl başlarından kalma sivil mimari örneği, geleneksel yaşam tarzını yansıtır.
• İskele Camii (Esma-zade Mustafa Paşa Camii): Liman yakınında, sakin ve tarihi bir ibadet mekânı.
• Beyaz Balina Aydın Parkı: Heykeli, yürüyüş alanı ve deniz manzarasıyla ailelerin sık ziyaret ettiği sahil parkı.
• Gerze Beach: İlçe merkezi yakınındaki sahil alanı, deniz kenarında yürüyüş ve dinlenme için uygundur.
• Belören Beach: Doğal ortamı ve görece sakin yapısıyla öne çıkan bir diğer sahil.
• Çeçe Sultan Türbesi: Dilek ağacı ve manevi atmosferiyle bilinen ziyaret yeri.
• Saklıköy Kanyonu & şelaleleri: Doğa yürüyüşü sevenler için serin ve yeşil bir rota.
• Acısu: Kaynak suyu, piknik alanları ve halk arasında bilinen dinlenme noktası.

Gerze’deki Tüm Gizli Noktalar

• Saklıköy Kanyonu: Tur otobüslerinin uğramadığı, yerel tavsiyelerle keşfedilen sakin bir doğa rotası.
• Belören çevresindeki küçük koylar: Sadece birkaç kişinin oturduğu, dalga sesi dışında neredeyse hiçbir şey duymadığın sahiller.
• Acısu’nun iç kısımları: Yol kenarından uzaklaştıkça daha sakin, ağaç gölgeli piknik alanları ortaya çıkar.
• Çeçe, Sorkun, Hacıselli, Yaykıl gibi köyler: Dar sokaklar, bahçeler, ahırlar ve günlük hayatın en doğal hâli.

Gerze’deki Yerleşim Yerleri & Mahalleler

Öne Çıkan Yerleşimler

• Gerze (ilçe merkezi): Limanı, sahil yolu, yangın evleri ve feneriyle ilçenin idari ve ticari kalbi.
• Yenikent (köy): Tarım ve hayvancılığın öne çıktığı, tepelerle çevrili kırsal yerleşim.

Tüm Mahalle ve Köyler

• 19 Mayıs Mahallesi: Okul, dükkân ve konutların iç içe geçtiği, günlük hayatın canlı olduğu bir mahalle.
• Atatürk Mahallesi: Konut ve küçük işletmelerin yer aldığı, merkezi konumlu bir yerleşim alanı.
• Cumhuriyet Mahallesi: Sakin sokakları ve yerleşik nüfusuyla tipik bir şehir mahallesi.
• Çarşı Mahallesi: Esnaf dükkânları, pazar ve hizmetlerin yoğunlaştığı, ilçenin ticaret merkezlerinden biri.
• Hamidiye Mahallesi: Konutların ve bazı resmi kurumların bulunduğu, ulaşımı kolay bir mahalle.
• Köşk Mahallesi: Kamu binaları ve konutların bir arada yer aldığı, merkeze yakın bölge.
• Yeni Mahallesi: Görece yeni yapılaşmanın görüldüğü, aileler için cazip konut alanı.
• Abdaloğlu Köyü: Tarım ve küçükbaş hayvancılığın sürdüğü, sessiz ve geleneksel bir köy.
• Acısu Köyü: Aynı adlı su kaynağına yakın konumuyla, doğa ve piknik olanakları sunan yerleşim.
• Akgüney Köyü: Tepeler ve tarlalar arasında, manzaralı bir kırsal köy.
• Akkıraç Köyü: Bahçeler ve küçük aile işletmeleriyle, klasik Karadeniz köy dokusunu taşıyan yerleşim.
• Başsökü Köyü: Tarla ve meraların çevrelediği, sakin bir köy hayatına sahip yerleşim.
• Belören Köyü: Sahile ve Belören Beach’e yakın konumuyla, denizle bağı güçlü bir köy.
• Bolalı Köyü: Orman ve tarlalar arasında konumlanan, dağınık ev yapısına sahip kırsal yerleşim.
• Boyalı Köyü: Bahçeleri ve geniş arazileriyle, tarımın ön planda olduğu köy.
• Boyalıca Köyü: Dağınık evleri ve doğal çevresiyle, sakin ve yeşil bir köy atmosferi sunar.
• Çağlayan Köyü: Adını çağlayan sulardan alan, dereler ve küçük şelalelerle çevrili bir yerleşim.
• Çakallı Köyü: Klasik kırsal Karadeniz köyü; tarla işleri ve hayvancılık günlük hayatın merkezindedir.
• Çeçe Köyü: Çeçe Sultan Türbesi ile bilinen, manevi önemi yüksek bir köy.
• Çırnık Köyü: Engebeli arazide kurulmuş, tarlalar ve küçük bahçelerle çevrili geleneksel köy.
• Gürsökü Köyü: Tepeler ve vadilerle çevrili, yeşil dokusuyla dikkat çeken yerleşim.
• Güzelyurt Köyü: Adı gibi “güzel yurt”, doğayla iç içe, huzurlu bir köy ortamı sunar.
• Hacıselli Köyü: Komşuluk ilişkilerinin güçlü olduğu, tarım ağırlıklı bir köy.
• Hıdırlı Köyü: Adını Hıdırellez geleneğinden alan, bahar döneminde canlanan kırsal yerleşim.
• Hizarçayı Köyü: Su yolları ve ormanlık alanlara yakın konumuyla öne çıkan köy.
• Kabanlar Köyü: Geniş görüş açısına sahip tepelerde kurulmuş, dağınık ev dokulu bir yerleşim.
• Kahramaneli Köyü: Aile bağlarının sıkı olduğu, küçük ve sakin bir köy.
• Karlı Köyü: Kış aylarında zaman zaman karla kaplanan, yüksekçe bir bölgeye yayılmış yerleşim.
• Kızılcalı Köyü: Tarlalar ve meyve ağaçlarıyla çevrili, verimli bir kırsal alan.
• Kirençukuru Köyü: Çukurluk bir arazide konumlanmış, çevresi tarlalarla dolu köy.
• Kuzsökü Köyü: Kuzey yamaçlara bakan, ferah manzaralı bir yerleşim.
• Mahmuttırı Köyü: Geleneksel tarım ve köy yaşamının sürdüğü, küçük ve sakin köy.
• Pirahmet Köyü: Aile işletmelerinin ağır bastığı, dağınık konutlu bir yerleşim.
• Sarımsak Köyü: Adından da anlaşılacağı gibi, tarım ürünleri arasında sarımsağın da yer aldığı kırsal bir köy.
• Sarıyer Köyü: Tarım alanları ve meralarla kuşatılmış, klasik bir iç Karadeniz yerleşimi.
• Sarnıçköy Köyü: Su depoları ve geleneksel su kullanımıyla ilişkilendirilen bir köy.
• Sazak Köyü: Orman ve tarım alanları arasında sıkışmış, sakin bir köy yapısına sahiptir.
• Sorkun Köyü: Yeşil yamaçlar ve vadilerle çevrili, yürüyüş için de uygun rotalar sunan köy.
• Şeyhli Köyü: Adından da anlaşılacağı gibi dini geleneklerle bağı güçlü olan, samimi bir köy.
• Tatlıcak Köyü: Küçük tarla parçaları ve aile bahçeleriyle karakterize edilen yerleşim.
• Tokuşlar Köyü: Geniş ailelerin bir arada yaşadığı, tarım ve hayvancılığın sürdüğü köy.
• Türkmen Köyü: Türkmen kökenli ailelerin tarihsel izlerini taşıyan kırsal yerleşim.
• Türkmenlioğlu Köyü: Aile isimleriyle anılan, geleneksel dokusunu koruyan küçük köy.
• Yakadibi Köyü: Yamaç eteklerine kurulmuş, manzaralı ve dağınık ev düzenine sahip yerleşim.
• Yamacık Köyü: Eğimli arazisi ve doğal peyzajıyla, adını aldığı yamaçların üzerinde yer alır.
• Yaykıl Köyü: Tarlalar, meralar ve ormanlarla çevrili, tipik bir kırsal Karadeniz köyü.
• Yenikent Köyü: “Yeni şehir” anlamına gelen adıyla, gelişmekte olan kırsal yerleşim.
• Yuvalı Köyü: Kuş cıvıltıları, ağaçlar ve bahçelerle dolu, doğayla iç içe sakin bir köy.

Video: Gerze Belgeseli – Tarih, Liman & Günlük Yaşam

Bu belgesel tarzındaki video, Gerze’nin limanını, eski ve yeni mahallelerini, sahilini ve günlük yaşamını bir arada gösteriyor. İlçeyi ziyaret etmeden önce atmosferi daha derin hissetmek için harika bir kaynak.