Doğanşar – Sivas’ın sakin yayla kaçışı

Doğanşar’ın kültürü tam anlamıyla bir yayla ilçesinin kültürü. Günler tarla işleri, hayvancılık, odun hazırlığı ve küçük esnaf dükkânları etrafında akıyor. Merkezdeki mahallelerde hem köy hem kasaba havasını birlikte hissedersin; bir sokakta traktör, diğerinde bakkal ve okul manzarası yan yana.

Çay ocakları ilçenin sosyal kalbi. Öğleden sonra açılan televizyon, kâğıt oynayanlar, haberleri takip edenler ve sadece sessizce çay içenler aynı masalara, aynı hikâyelere karışıyor. Köylerde ise kapı önünde oturan yaşlılar, dışarıda oynayan çocuklar ve akşamüstü hayvanlarını ahıra toplayan aileler, manzaranın doğal parçaları.

Düğünler, bayramlar ve mevsimlik işler hâlâ birlikte yapılıyor. Kimi evlerde el işi, kilim, örtü ve geleneksel kıyafetler özenle saklanıyor. Bir akşam bir köy evine misafir olursan, bir anda ortaya çıkan bağlama ve türküyle, ilçenin gerçek ruhunu çok daha yakından hissedersin.

Doğanşar’da yapılacak şeyler basit ama çok tatmin edici: yürümek, fotoğraf çekmek, doğayı dinlemek ve yavaşlamak. Dipsiz Göl ve çevresindeki şelale bölgesi, yarım veya tam günlük doğa yürüyüşü için ideal.

Daha uzun yürüyüşler seversen, yamaçlara doğru çıkan patikalar ve köyler arası yollar seni bekliyor. Kışın kar yağdığında, kısa kar yürüyüşleri ve küçük kızak denemeleri yapılabiliyor; tabii ki dikkatli olmak ve hava durumunu takip etmek şart.

Günün temposu düşsün istiyorsan, en güzeli merkezde ya da bir köyde bir çay ocağı bulup oturmak. Gelenleri, gidenleri, gün batımında değişen ışığı izlemek bile başlı başına bir aktiviteye dönüşüyor.

1 günlük kaçış: Merkez & Dipsiz Göl

• Sabah: Sivas’tan Doğanşar’a araçla çıkış, ilçeye varınca merkezde çay molası ve sokaklarda kısa bir yürüyüş.
• Öğle öncesi: Dipsiz Göl yönüne hareket, göl çevresinde ve şelale tarafında bol fotoğraflı bir yürüyüş.
• Öğleden sonra: Göl civarında küçük bir piknik veya termosta çay molası, dönüş yolunda manzaralı yerlerde kısa duraklar.
• Akşam: Sivas’a geri dönüş ya da ilçede konaklama imkânı varsa sakin bir gece.

2 günlük mikro rota: Köyler, vadiler & yıldızlı gökyüzü

• 1. Gün: Doğanşar merkezde mahalleleri gez, küçük dükkânları keşfet, çay ocaklarında mola ver. Öğleden sonra Kozlu veya Çalıcı gibi köylere kısa bir keşif turu yap.
• 2. Gün: Sabah erken saatte Dipsiz Göl’e git, yürüyüş ve fotoğraf için günün serin saatlerini değerlendir. Öğle sonrası yeniden ilçeye dön, son çayını iç ve Sivas’a veya bir sonraki durak olan başka bir ilçeye doğru yola çık.

Özellikle kış aylarında yolların durumunu ve hava tahminini takip etmek önemli. Doğanşar’ı, Sivas’ın diğer ilçeleriyle birleştirerek çok keyifli bir yayla rotası oluşturabilirsin.

Doğanşar, hassas ekosistemlere sahip, nüfusu az bir yayla ilçesi. Tam da bu yüzden, burayı gezerken bıraktığın izin çok önemli. Yanında getirdiğin her şeyi geri götür, çöplerini doğada bırakma ve mümkün olduğunca tek kullanımlık plastikten uzak dur.

Köylerde yaşayan ailelerin hayatı büyük ölçüde tarım ve hayvancılığa bağlı. Yerel ürün alarak – peynir, bal, kurutulmuş ürünler, köy ekmeği gibi – hem sofranı zenginleştirir hem de bu yaşamı desteklemiş olursun. Fotoğraf çekerken insanlar ve evler için mutlaka izin istemek, burada büyük bir nezaket göstergesi sayılır.

Doğa yürüyüşlerinde mevcut patikalardan ayrılmamaya, hayvan otlatılan alanlara ve çitlerle çevrili bölgelere saygı duymaya özen göster. Sessizlik, Doğanşar’ın en değerli hazinelerinden biri; yüksek sesli müzik ve gürültüden kaçınmak, hem insanlar hem de yaban hayatı için güzel bir jesttir.

• Doğa severler: Orman, vadi ve yayla manzaralarına doyum olmaz; temiz hava ve sessizlik ön planda.
• Sakinlik arayanlar: Gürültüden, yoğun trafikten ve kalabalık plajlardan uzaklaşmak isteyenlere birebir.
• Yürüyüş & fotoğraf meraklıları: Hafif yürüyüş parkurları, göl ve köy manzaraları bol bol fotoğraf imkânı sunar.
• Bireysel gezginler: Kendi rotasını çizmeyi seven, arabayla ya da motosikletle yolculuk edenler için ideal.

Buna karşılık, büyük otel, gece hayatı, alışveriş merkezi ve yoğun bir eğlence ortamı bekleyenler için Doğanşar doğru adres değil. Burada eğlence, akşamüstü çayı ve yıldızlı gökyüzüyle geliyor.

Doğanşar mutfağı, Sivas ve çevre yaylalarla aynı dili konuşuyor: sade, doyurucu ve mevsime göre şekillenen yemekler. Kahvaltıda çoğu zaman köy peyniri, tereyağı, bal, yumurta, ev ekmeği ve yaz aylarında bahçeden gelen domates–biber masaya konuyor.

Öğlen ve akşam sofralarında keşkek, türlü, etli yemekler, fırın patates ve kuru fasulye gibi klasikler öne çıkıyor. Şansın yaver giderse, tandırda pişmiş et ya da taş fırında yeni çıkmış köy ekmeğini de yakalayabilirsin.

Bölgeden bir tarif fikri: Madımak yemeği

Sivas çevresinde çok sevilen madımak, ilkbahar aylarında toplanan bir ot. Doğanşar’da da sofralara sık sık konuk oluyor.

• İnce doğranmış madımak (bulamazsan ıspanakla da yapılabilir)
• Soğan, az sarımsak, bulgur veya pirinç
• Yağ, tuz, karabiber

Soğan ve sarımsağı kavur, madımak ekle, kısa süre sotele, ardından su veya et suyu ve bulguru ekleyip ağır ateşte pişir. Sonuç: Kâsede sade ama yayla kokan bir yemek.

İlçe merkezindeki lokanta ve esnaf restoranlarında günlük tencere yemekleri bulmak mümkün. Menüde yazmayan “ev yemeği” seçeneklerini sormayı unutma; çoğu zaman en güzel lezzetler tam da orada saklanıyor.

Doğanşar’ın en büyük zenginliği, hiç abartmadan söyleyebiliriz, doğası. Ormanlarla çevrili yamaçlar, küçük su yatakları, vadiler ve açık alanlar, her mevsim farklı bir yüzünü gösteriyor.

Dipsiz Göl ve çevresindeki şelale bölgesi, yazın serinlemek, sonbaharda renkleri yakalamak ve ilkbaharda doğanın uyanışını görmek için popüler bir rota. Bunun dışında köyler arası yollar, yol üzerinde çıkan küçük patikalar ve tepeler, kendi “özel manzara noktanı” bulman için ideal.

Kışın karın bölgeyi beyaza boyamasıyla birlikte, manzara bambaşka bir dünya gibi görünüyor. Kısa kış yürüyüşleri ve fotoğraf turları için muhteşem, ancak mutlaka dikkatli planlama gerektiriyor.

Doğanşar, büyük festivallerden çok, kendi içinde yaşayan küçük ama samimi buluşmalara sahip. Köy düğünleri, bayramlar, yağlı güreş ve çeşitli spor etkinlikleri yaz aylarında hareket getiriyor.

Yaz boyunca farklı köylerde düzenlenen köy günleri ve spor organizasyonları, gurbetten dönenlerle ilçede yaşayanları bir araya getiriyor. Net tarihleri her yıl değişebileceği için, en güncel bilgiyi genellikle ilçe merkezinde ya da yerel duyurulardan alabilirsin.

Şanslıysan, ziyaretini böyle bir güne denk getirip, yerel müzik, yemek ve misafirperverliği bir arada deneyimleyebilirsin.

• İlk çağlar: Çevredeki höyükler ve yerleşim izleri, bölgenin çok eski zamanlardan beri kullanıldığını gösterir.
• Hitit, Roma, Bizans: Orta Anadolu ile Karadeniz iç kesimlerini bağlayan güzergâhlar üzerinde küçük yerleşimler oluşur.
• Selçuklu & beylikler dönemi: 11.–13. yüzyıllarda Türkmen gruplar yerleşir, köyler ve yayla yaşamı şekillenmeye başlar.
• Osmanlı dönemi: Bölge, bağlı olduğu kazalar üzerinden yönetilen sakin bir kırsal alan olarak kalır.
• Cumhuriyet’in ilk yılları: Ulaşım ve eğitim imkânları artar, ancak nüfus yapısı uzun süre kırsal ağırlıklı kalır.
• İlçe oluşumu: 20. yüzyılın sonlarına doğru Doğanşar, kendi belediyesi ve kaymakamlığı ile ilçe statüsüne kavuşur.
• Günümüz: Kalabalıktan uzak, doğasıyla öne çıkan küçük bir yayla ilçesi; bireysel gezginler için sakin bir keşif alanı.

Bugün Doğanşar’da büyük anıtlar yerine, köylerin yerleşimi, yaşlıların anlattığı hikâyeler ve günlük hayatın ritmi, bu uzun tarihin izlerini taşır.

Dipsiz Göl, ilçenin en bilinen noktası olsa da, Doğanşar’ı özel yapan aslında etrafa dağılmış küçük köşeler: dar patikalar, kimsenin durmadığı yol kenarları, köy girişlerindeki manzara noktaları.

Kozlu ve Çalıcı gibi köylerin çevresinde, özellikle akşamüstü ışığında, vadilere bakan çok güzel noktalar var. Yoldan geçerken “şurada iki dakika dursak mı?” dedirten yerler, çoğu zaman en unutulmaz kareleri veriyor.

Bazen de sadece büyük bir çam ağacının altında duran eski bir banka, küçük bir su sesi veya uzaklarda görünen bir sürü, seyahatin boyunca aklında kalan o saklı cennet hissini yaratıyor.

Doğanşar ve çevresinde, özellikle Dipsiz Göl ile ilgili pek çok anlatı var. Adı bile, “dibini görmek zor, derin ve gizemli” bir yer izlenimi yaratıyor. Yaşlılar, gölün aslında farklı vadilerle yer altından bağlantılı olduğuna dair hikâyeler anlatıyor.

Kimi efsanelerde, geceleri suyun üzerinde dolaşan ışıklardan, kaybolup giden yıldızlardan bahsedilir. Gölü kirletenlerin, doğaya saygı göstermeyenlerin mutlaka bir şekilde “uyarıldığı”na dair küçük ders hikâyeleri de sıkça duyulur.

Ayrıca, bazı vadilerde inzivaya çekilen dervişlerden, duaların daha çok kabul olduğuna inanılan ağaç ve kayalardan söz edilir. İnansan da inanmasan da, Doğanşar’ın sessiz atmosferi bu hikâyelere çok yakışıyor.

En çok anlatılan söylencelerden biri, karlı bir kış günü dağlarda yolunu kaybeden bir çobanın hikâyesi. Yoğun sisin içinde yönünü şaşıran çoban, tam umudu kesmişken karşısında beliren sessiz bir siluetin peşine düşer.

Sabah olduğunda, izleri inceleyen köylüler, çobanın ayak izlerinin güvenli bir güzergâh üzerinden köye döndüğünü görür. O günden sonra, “dağların koruyucu ruhu”ndan bahsedilir; sisli, karlı havalarda gereksiz risk almamak gerektiği, bu hikâyeyle çocuklara anlatılır.

Böylesi söylenceler, hem doğaya saygıyı hem de yayla yaşamının ciddiyetini hatırlatır. Zaman ayırıp yaşlılarla sohbet edersen, benzer pek çok hikâyenin peş peşe geldiğini görebilirsin.

Doğanşar’da yayla iklimi hâkim: kışları soğuk ve karlı, yazları genelde serin ve ferah. Bu da ilçeyi, özellikle sıcak yaz aylarında nefes almak için çok cazip kılıyor.

• İlkbahar (Nisan–Mayıs): Doğa uyanır, dereler güçlenir, hava gündüz yumuşak ama akşamları serindir.
• Yaz (Haziran–Ağustos): En keyifli dönem; gölgede ve yaylada serin, yürüyüş ve piknik için ideal.
• Sonbahar (Eylül–Ekim): Ormanların renk değiştirdiği, fotoğraf için belki de en güzel zaman.
• Kış (Kasım–Mart): Kar ve sessizlik dönemi; sadece deneyimli sürücüler ve iyi ekipmanla gelmek gerekir.

Çoğu gezgin için geç ilkbahar, yaz ve erken sonbahar en rahat dönem. Kışın gelmek, gerçek bir “beyaz kaçış” deneyimi sunar ama planlama ve dikkat ister.

• Dipsiz Göl çevresi: Gölü ve şelaleyi gören hafif yürüyüş; kısa mesafede çok sayıda fotoğraf noktası sunar.
• Köyler arası patikalar: Boyalı, Çalıcı, Kozlu gibi köyler arasında uzanan yollar, manzaralı yürüyüşler için idealdir.
• İlçe üzeri tepeler: Merkeze yukarıdan bakan küçük tepelere yapılan kısa tırmanışlar, ilçeyi kuşbakışı görmek için güzel fırsatlar yaratır.

Resmî işaretli parkurlar az; bu yüzden hava durumunu, rotanı ve dönüş saatini önceden planlamak, gerekirse köylülere danışmak iyi bir fikirdir.

Doğanşar, ağırlıklı olarak engebeli arazilere sahip bir yayla ilçesi. İlçe merkezinde nispeten düz sokaklar bulunsa da, kaldırımlar ve girişler her zaman tekerlekli sandalye dostu değil.

Dipsiz Göl ve çevresindeki şelale gibi doğa noktalarına giden patikalar genellikle toprak, taşlı ve yer yer dik. Bu nedenle hareket kabiliyeti kısıtlı gezginler için bu bölgeler zorlu olabilir; merkezde kısa yürüyüşler ve manzaralı araç durakları daha konforludur.

• Konaklama: Pansiyon sayısı az, tam erişilebilir oda bulmak zor olabilir. Rezervasyon öncesi telefonla detay sormak önemli.
• Kamu binaları: Bazı yerlerde rampalar var, ancak uygulama standart değil.
• Doğa alanları: Çoğu rota düzensiz zemine sahip; tekerlekli sandalye kullanıcıları için mutlaka refakatçi önerilir.
• Ulaşım: Minibüsler genelde erişilebilir değil; özel araç veya özel transfer, hareket özgürlüğünü ciddi şekilde artırır.

Doğanşar’ı engelli bir gezgin olarak ziyaret edeceksen, rotanı birkaç seçili noktayla sınırlayıp, manzarayı daha çok araçtan ve kısa duraklardan deneyimlemek, daha rahat ve güvenli bir seçenek olabilir.

• Dipsiz Göl & çevresi: Aynı karede su, ağaçlar ve şelale hareketini yakalamak için ideal.
• İlçe üstü manzara noktaları: Merkeze yukarıdan bakan tepeler, çatıları ve vadileri birlikte görme imkânı verir.
• Köy girişleri: Özellikle Çatpınar, Kozlu ve Alan çevresindeki yollar, yol–köy–dağ üçlüsünü tek kareye sığdırmak için çok fotojenik.
• Kış manzaraları: Kar altındaki evler, bacalardan çıkan duman ve boş yollar, kartpostal gibi görüntüler sunar.

Gün doğumu ve gün batımı saatleri ışığın en yumuşak olduğu anlar. Eğer drone kullanıyorsan, rüzgâr ve soğuk havaya dikkat etmeyi unutma.

Doğanşar’da temel sağlık hizmetlerini alabileceğin sağlık merkezi ve eczane bulabilirsin. Daha kapsamlı tedaviler ve büyük hastaneler için Sivas şehir merkezine gitmek gerekiyor.

• Acil durum numarası: Türkiye genelinde 112 arandığında sağlık ekiplerine ulaşırsın.
• Eczaneler: İlçede temel ilaçları bulabilirsin; daha spesifik ihtiyaçlar için Sivas’taki eczaneler daha zengindir.
• Kişisel çanta: Yürüyüş planlıyorsan, küçük bir ilk yardım seti ve kişisel ilaçlarını mutlaka yanında bulundur.

Özellikle kış aylarında, yola çıkmadan önce hava durumunu, kar kalınlığını ve yol durumunu kontrol etmek, güvenli bir seyahat için önemli.

Doğanşar’da alışveriş deyince akla küçük bakkallar, manavlar ve haftalık pazar geliyor. Taze sebze–meyve, köy ürünleri ve günlük ihtiyaç malzemelerini bu noktalarda bulabilirsin.

Önemli not: Türkiye’de dükkân ve restoran sahiplerinin sokaktan geçenlere güleryüzle seslenmesi oldukça yaygın ve genelde samimi bir davet anlamına gelir. Ancak ısrarcı, kolundan çekiştirir gibi duran veya fiyatları açıkça abartan yaklaşımlar görürsen, bu daha çok “turist tuzağı” sinyali sayılabilir.

Böyle durumlarda kibar ama net olmak yeterli: “Teşekkürler, düşünürüz” ya da “Şimdi bakmıyoruz” gibi cümlelerle, güleryüzle uzaklaşabilirsin.

Doğanşar’da şehir mantığıyla bakınca “farklı” gelebilecek çok şey var: aynı gün hem yol aracı, hem yük aracı, hem de aile gezme aracı görevi gören traktörler, el yazısıyla yazılmış dükkân tabelaları, evlerin önündeki küçük odun yığınları...

En ilginci ise, insanların gündelik hayatta doğaya ne kadar bağlı olduğu. Sohbetler çoğu zaman kar, yağmur, ekin, hayvanlar ve kış hazırlıkları üzerinden dönüyor. Bu bakış açısı, büyük şehirden gelen biri için hem şaşırtıcı hem de rahatlatıcı olabiliyor.

• Dipsiz Göl & şelale bölgesi: İlçenin doğa anlamında en bilinen noktası; serin havası ve ortamıyla öne çıkıyor.
• Doğanşar merkez: Mahalleler, çarşı ve çay ocaklarıyla gerçek bir yayla ilçesi atmosferi sunuyor.
• Kozlu, Çalıcı ve Çatpınar köyleri: Hem köy dokusu hem de vadilere bakan manzaralarıyla mutlaka görülmesi gereken köyler.
• Yol üzeri seyir noktaları: İlçeye giriş–çıkış yollarında, vadilere tepeden bakan pek çok doğal seyir terası var.

Daha az bilinen noktalar için “Saklı cennetler” bölümüne de mutlaka göz at.

• Dipsiz Göl kenar patikaları: Gölü farklı açılardan gören, çok kişi tarafından kullanılmayan küçük yürüme yolları.
• Kozlu çevresindeki tepeler: Orman ve vadi manzarasını aynı çerçevede yakalayabileceğin doğal seyir noktaları.
• Çalıcı orman yolları: Sessiz, gölgeli yürüyüş için ideal; yaz sıcağından kaçmak isteyenler için nefes alma alanı.
• Çatpınar ve Alan köy girişleri: Köy tabelalarının bulunduğu alanlar, tam arkasında açılan geniş manzarayla çok fotomuhabbetli.
• Ortaköy ve Yeşilçukur yakınındaki dere içleri: Ağaç gölgeleri, su sesi ve kuş cıvıltısıyla küçük birer “kaçış cebi”.

Bu noktaların çoğu haritada işaretli değil. Yolda “güzel manzara” diye sorarsan, büyük ihtimalle yerel halk kendi favori noktalarını sana gösterecektir.

Doğanşar’a en kolay nasıl ulaşırım?

En pratik yöntem, Sivas’tan özel araçla ya da ilçe minibüsleriyle gelmek. Bazı firmalar doğrudan Doğanşar adıyla sefer yapıyor; saatleri, Sivas merkezdeki yazıhanelerden öğrenebilirsin.

Doğanşar’da kaç gün kalmak ideal?

Yalnızca Dipsiz Göl ve kısa bir ilçe turu için 1 gün yeter. Yürüyüş, köy gezileri ve daha sakin bir tempo istiyorsan 1–2 gece konaklamak güzel bir denge sağlar.

Konaklama seçenekleri neler?

Büyük oteller yok; daha çok küçük pansiyonlar, aile işletmeleri ve oda kiralama şeklinde seçenekler var. Yaz aylarında ve hafta sonlarında önceden yer ayırtmak önemli.

Tek başıma seyahat etmek güvenli mi?

Evet, Doğanşar sakin ve güvenli bir ilçe olarak biliniyor. Her yerde olduğu gibi, değerli eşyalarına dikkat etmek ve zorlu hava koşullarında dağlık alanlarda gereksiz risk almamak yeterli.

Doğanşar’ı başka hangi yerlerle birleştirebilirim?

Doğanşar’ı, Sivas’ın diğer ilçeleriyle ve Tokat yönüne uzanan rotalarla kolayca birleştirebilirsin. Böylece, birkaç gün içinde farklı doğa ve kültür manzaralarını bir arada görmüş olursun.

• Doğanşar ilçe merkezi: Mahalleleri, çarşısı, camileri ve resmi kurumlarıyla ilçenin kalbi.
• Çatpınar: İlçedeki daha büyük köylerden biri; çevresindeki manzaralar ve günlük köy hayatı ile dikkat çekiyor.
• Kozlu: Orman ve vadi manzarasına yakın konumuyla, fotoğraf ve yürüyüş için güzel bir başlangıç noktası.
• Alan: Geniş tarım alanları ve yayla dokusuyla, “klasik yayla köyü” hissi veren bir yerleşim.

Bu yerleşimler, rotanı planlarken kullanabileceğin temel durak noktaları. Her biri, ilçenin farklı bir yüzünü gösteriyor.

İlçe merkezindeki mahalleler

• Camikebir Mahallesi: Merkez cami çevresinde yoğunlaşan, dükkânların ve günlük hareketin en çok görüldüğü mahalle.
• Cinci Mahallesi: Daha sakin sokaklara sahip, evlerin yamaçlara doğru yayıldığı bir bölge.
• Çay Mahallesi: Resmi kurumlar, küçük esnaf ve konutların iç içe geçtiği, merkezi konumdaki mahalle.
• Devrişağa Mahallesi: Merkeze yakın, ama daha köy hissi taşıyan, geniş bahçeli evlerin bulunduğu bir alan.
• Kale Mahallesi: Adından da anlaşılacağı gibi, daha yüksek kesimlerde yer alan; ilçeye yukarıdan bakan sokaklarıyla öne çıkan mahalle.
• Ömerağa Mahallesi: Klasik “ilçe mahallesi” dokusunu sürdüren; evlerin önünde oturan komşular ve çocuk sesleriyle canlanan bir bölge.

Köyler

• Alan Köyü: Geniş tarlalar ve otlaklarla çevrili, ufuk çizgisinin uzadığı bir yayla köyü.
• Alazlı Köyü: Tepelere yaslanmış evleri ve sessiz sokaklarıyla tipik bir Doğanşar köyü.
• Arslantaş Köyü: Adı gibi, çevredeki kayalık yapılar ve arazi şekliyle dikkat çeken, küçük ama karakterli bir yerleşim.
• Avcıçayı Köyü: Adını akıp giden küçük su yollarından alan; çevresi kısa yürüyüşler için ideal alanlar sunar.
• Başekin Köyü: Yayla havası, geniş bahçeleri ve sakin yaşam temposuyla öne çıkan bir köy.
• Beşağaç Köyü: Ağaçlar ve tarlalarla çevrili, manzara durakları için uygun noktalara sahip bir yerleşim.
• Boyalı Köyü: Çevresindeki tarlalar ve orman kenarlarıyla, özellikle akşamüstü ışığında çok fotomuhabbetli.
• Çalıcı Köyü: Orman ve açık alanların buluştuğu bir konumda; doğa yürüyüşü ve fotoğraf için güzel seçenekler sunuyor.
• Çatpınar Köyü: İlçenin önemli köylerinden; merkez ve çevresindeki yamaçlar, köy manzarasını kuşbakışı görme imkânı verir.
• Darıkol Köyü: Tarım ve hayvancılığın yoğun olduğu, tarlalar ve meraların manzaraya hâkim olduğu bir köy.
• Ekinciler Köyü: İsmi gibi, ekin ve üretimle özdeşleşmiş; köy yaşamının en sade hâllerinden birini görebileceğin bir yer.
• Eskiköy Köyü: “Eski köy” adıyla anılan; geleneksel ve yeni evlerin yan yana görüldüğü, sakin bir yerleşim.
• Göçüköy Köyü: Küçük yapısı, dağınık evleri ve doğa içindeki konumuyla ön plana çıkan bir köy.
• İçdere Köyü: Adını taşıdığı dere ve çevresindeki yeşil alanlarla, kısa yürüyüşler için keyifli bir rota sunar.
• Karkın Köyü: Yayla havasını güçlü şekilde hissettiren; meralar ve taş evlerle çevrili, geleneksel dokuya sahip bir köy.
• Kıpçak Köyü: Tarihî ismiyle de merak uyandıran; sade, sakin ve otantik bir yerleşim.
• Kozağaç Köyü: Ağaçlar ve tarlalar arasında kurulmuş; köy girişinde güzel manzara durakları olan bir köy.
• Kozlu Köyü: Orman ve yamaçlarla çevrili, fotoğraf ve manzara severler için öne çıkan yerleşimlerden biri.
• Okçulu Köyü: Küçük ve dağınık yerleşimiyle, tipik bir yayla köyü hissi veren, sessiz sokaklara sahip bir köy.
• Ortaköy Köyü: Adından da anlaşılacağı gibi, yolların kesiştiği bir noktada; çevre köylere geçiş için küçük bir kavşak.
• Sarısuvat Köyü: Adındaki “su” vurgusunu, çevredeki akışlar ve derelerle hissettiren, yeşil alanlara yakın bir köy.
• Söbüler Köyü: Yılın ritmini tarla işleri ve hayvancılıkla yakalayan, sakin ve içten bir yerleşim.
• Tavza Köyü: Daha içerde ve sakin kalan; yalnızlık seven gezginler için ilgi çekici bir durak.
• Ütük Köyü: Yayla çizgisini net şekilde hissettiren, geleneksel köy yaşamının sürdüğü küçük bir köy.
• Yavşancık Köyü: Yüksekçe konumu sayesinde, çevredeki vadilere ve yamaçlara geniş açıyla bakan manzaralara sahip.
• Yeşilçukur Köyü: Adı gibi, yeşillerle çevrili çukur bir alanda kurulu; sakinlik arayanlar için huzurlu bir atmosfer sunar.

Bu mahalle ve köylerin her biri, Doğanşar’ın hikâyesine ayrı bir cümle ekliyor. Vaktin oldukça, merkezin dışına çıkarak bu cümleleri yakından okumaya değer.